Händel klinkt voor 40 jaar Flevoland: Apollo Ensemble viert feest in AGORA

LELYSTAD – Een bijna driehonderd jaar oud muziekstuk dat ooit werd geschreven voor een koninklijk huwelijk, krijgt dit najaar een nieuwe aanleiding om feestelijk te klinken. Op zondagmiddag 25 oktober brengt het Apollo Ensemble in AGORA Theater in Lelystad Händels Parnasso in festa. Het concert staat speciaal in het teken van het 40-jarig bestaan van de provincie Flevoland. En wie denkt dat je daarvoor eerst iets van barokmuziek moet weten, kan volgens het ensemble gerust zonder voorkennis aanschuiven.

Georg Friedrich Händel componeerde Parnasso in festa in 1734 ter gelegenheid van het huwelijk van prinses Anna, dochter van de Britse koning George II, met prins Willem Karel Hendrik Friso, de latere stadhouder Willem IV. Het is een groots opgezet werk vol zang, instrumentale kleuren en feestelijke muziek. Op het podium staan zeven solozangers, een koor en een uitgebreid orkest met onder meer strijkers, fluiten, hobo’s, fagot, trompetten, hoorns en pauken.

Dat juist dit werk is gekozen om 40 jaar Flevoland te vieren, is geen toeval. Parnasso in festa heeft de vorm van een zogenoemde serenata, muziek die in Händels tijd werd geschreven voor belangrijke feestelijke gelegenheden. „En 40 jaar provincie is wel een feestelijke en belangrijke staatsaangelegenheid”, aldus het Apollo Ensemble.

Er is bovendien een aardige historische verbinding met Flevoland. Na hun huwelijk vertrokken Anna en Willem vanuit Engeland naar Leeuwarden. Daarbij voeren zij over de toenmalige Zuiderzee, het water waar bijna twee eeuwen later Flevoland zou verrijzen. Een huwelijk uit 1734 en een provincie die pas sinds 1986 officieel bestaat, komen zo onverwacht dicht bij elkaar.

Ook de titel past bij het Apollo Ensemble. In de Griekse mythologie is de Parnassos de verblijfplaats van Apollo, de god van de muziek, en de negen Muzen. In Händels werk wordt daar de bruiloft gevierd van prins Peleus en de zeenimf Thetis. Apollo en de Muzen zorgen voor het feest, met gezelschap van onder anderen Orpheus en de oorlogsgod Mars. „De Griekse god Apollo speelt daar uiteraard een belangrijke rol en dat verbindt het stuk weer persoonlijk met ons.”

Een onbekende Händel

Wie Händel zegt, denkt al snel aan zijn beroemde Messiah. Parnasso in festa is bij het grote publiek veel minder bekend. Volgens het ensemble heeft dat weinig met de kwaliteit van de muziek te maken. Het is geen religieus werk en wordt daardoor, anders dan bijvoorbeeld Messiah, nauwelijks door oratoriumverenigingen en grote koren uitgevoerd. Daarbij vraagt het om een forse bezetting.

En juist daarin zit een deel van de aantrekkingskracht. „De muziek is heel aansprekend, feestelijk en ontroerend. Händel schrijft heel melodieus en ook afwisselend.” Het ene moment klinkt het volledige gezelschap, compleet met schallende trompetten en roffelende pauken, even later zijn er zachte fluiten of de karakteristieke klank van de hoorns.

Voor het Apollo Ensemble betekent de relatieve onbekendheid ook vrijheid. Er bestaat niet één vaste uitvoeringstraditie waaraan de musici zich moeten houden. Vanuit de partituur en de tekst wordt opnieuw gezocht naar tempo, karakter en de manier waarop de verschillende personages tot leven kunnen komen.

Dat levert volgens het ensemble bijna muzikaal theater op. „Je belandt op de mythische Parnassos, waar Apollo en de Muzen een bruiloft vieren. Verschillende personages zingen hun eigen verhaal en samen ontstaat een soort muzikaal theater, ook al is het geen opera in de traditionele zin.”

Geen voorkennis nodig

Juist mensen die zelden of nooit naar een klassiek concert gaan, nodigt het ensemble uit om zonder al te veel verwachtingen binnen te stappen. Kennis van Händel, de barok of de Griekse mythologie is niet nodig. „Je kunt gewoon luisteren, je laten verrassen en meegaan in de emoties en de energie van het geheel.”

Dat klassieke muziek nog weleens het imago heeft moeilijk, saai of ouderwets te zijn, herkennen de musici. Opvallend genoeg lijken vooral volwassenen klassieke muziek die etiketten mee te geven. Kinderen staan er vaak veel onbevangener tegenover. Volgens het ensemble zit daarin een eenvoudige les voor iedereen die twijfelt of barokmuziek iets voor hem of haar is: „Je hoeft geen topkok te zijn om van een mooie lekkere maaltijd te genieten. Voor muziek geldt precies hetzelfde.”

Wat bezoekers op 25 oktober uiteindelijk het meest zal bijblijven, durft het ensemble vooraf niet te voorspellen. Misschien zijn het de trompetten en pauken, misschien een intieme aria, Orpheus met zijn lier of juist een paar maten die onverwacht raken. „Tijdens het concert merk ik soms plotseling dat een paar punten mij bijzonder raken. Maar dat kan ik niet voorspellen.”

En misschien is dat ook precies de bedoeling. Muziek die bijna drie eeuwen geleden voor een feest werd geschreven, hoeft niet eerst uitgelegd of geanalyseerd te worden om iets teweeg te brengen. Liefde, feest, verlangen, vriendschap en verbondenheid zijn volgens de musici tenslotte van alle tijden.

De Parnassos viert feest – Parnasso in festa! wordt zondag 25 oktober 2026 om 15.00 uur uitgevoerd in de Grote Zaal van AGORA Theater in Lelystad. Het Apollo Ensemble staat onder leiding van David Rabinovich.